Şimdiki zamanın olumsuz tümcesi
Şimdiki zamanın olumsuz tümcesi, be fiilinin (am / is / are) arkasına not eklenerek kurulur ve '... yapmıyor' anlamını verir.
Açıklama
Şimdiki zamanın olumsuz tümcesi, be fiilinin (am / is / are) arkasına not eklenerek kurulur ve '... yapmıyor' anlamını verir. Sıra 'özne + be fiili + not + fiil-ing' biçiminde çok yalındır; konuşmada kısa biçimler (isn't, aren't) çok daha sık kullanılır.
A. Olumsuz tümce sırası — be fiili + not + fiil-ing
Şimdiki zamanın olumsuz tümcesi, be fiilinin hemen arkasına not koymakla tamamlanır. özne + be fiili + not + fiil-ing sırası tek kuraldır.
| Özne | Olumsuz tümce | Örnek |
|---|---|---|
| I | am + not + -ing | I am not eating. |
| he / she / it | is + not + -ing | She is not eating. |
| you / we / they | are + not + -ing | They are not eating. |
- I am not working today. (Bugün çalışmıyorum.)
- He is not driving the car. (Arabayı kullanmıyor.)
- They are not listening to me. (Beni dinlemiyorlar.)
B. Kısa biçim — isn't / aren't / I'm not
Konuşmada is not → isn't, are not → aren't kısaltması doğaldır; am not için kısa biçim yoktur, yalnızca I'm not kullanılır. amn't diye bir biçim yoktur ayrıksı durumunu aklınızda tutun.
| Tam biçim | Kısa biçim | Örnek |
|---|---|---|
| am not | I'm not | I'm not watching TV. |
| is not | isn't | She isn't studying. |
| are not | aren't | We aren't waiting. |
- I'm not feeling well today. (Bugün kendimi iyi hissetmiyorum.)
- She isn't coming to the party. (Partiye gelmiyor.)
- The kids aren't playing outside. (Çocuklar dışarıda oynamıyor.)
- It isn't snowing right now. (Şu anda kar yağmıyor.)
C. Durum fiilleri ve olumsuzluk
know, like, love, want, have (sahip olmak) gibi durum fiilleri kural olarak şimdiki zamanda kullanılmaz; bu yüzden olumsuz yaparken de şimdiki zaman değil, asıl fiilin olumsuz biçimi (don't/doesn't) kullanılır. Bu ayrım günlük konuşmada sık karıştırılan bir noktadır.
| Durum fiili | Şimdiki zamanda olumsuz (X) | Geniş zamanda olumsuz (O) |
|---|---|---|
| know | I am not knowing (X) | I don't know (O) |
| like | She is not liking (X) | She doesn't like (O) |
| want | We are not wanting (X) | We don't want (O) |
| have (sahip olmak) | He is not having a car (X) | He doesn't have a car (O) |
- I don't know the answer. (Cevabı bilmiyorum.)
- She doesn't want more coffee. (Daha fazla kahve istemiyor.)
- He doesn't have a car. (Arabası yok.)
- They don't like spicy food. (Acılı yemekleri sevmiyorlar.)
Önemli noktalar
- 1Şimdiki zamanın olumsuz tümcesinde tek kural, not'u be fiilinin hemen arkasına koymaktır; sıra 'özne + be + not + fiil-ing' biçiminde yalındır.
- 2is not = isn't, are not = aren't kısa biçimleri konuşmada çok daha doğaldır: bunu bilin.
- 3am not için kısa biçim yoktur, amn't diye bir biçim bulunmaz; onun yerine yalnızca I'm not kullanılır: bu ayrıksı durumu mutlaka aklınızda tutun.
- 4know, like, want, have (sahip olmak) gibi durum fiilleri şimdiki zamanda kullanılmaz; olumsuz yaparken de don't/doesn't + temel biçim gelir: bu ayrımı yapmalısınız.
- 5be fiilinden sonraki not asla başka bir yere taşınmaz: bu sıra kuralına uyun.