Strona bierna - zamiana na stronę czynną
Zamiana strony biernej na czynną to trzy kroki: wykonawca po by staje się nowym podmiotem, be + imiesłów bierny zmienia się w czasownik czynny, a pierwotny podmiot staje się nowym dopełnieniem.
Wyjaśnienie
Zamiana strony biernej na czynną to trzy kroki: wykonawca po by staje się nowym podmiotem, be + imiesłów bierny zmienia się w czasownik czynny, a pierwotny podmiot staje się nowym dopełnieniem. Gdy wykonawca nie jest podany po by, trzeba go odczytać z kontekstu i wstawić podmiot ogólny.
A. Trzy kroki — wykonawca · czasownik · dopełnienie
Zamianę strony biernej na czynną wykonuje się, stosując po kolei trzy ustalone kroki. Wzór brzmi: ① by + wykonawca → podmiot ② be + p.p. → czas. czynny ③ podmiot → dopełnienie.
| Element strony biernej | Miejsce w stronie czynnej | Przykład |
|---|---|---|
| by + wykonawca | nowy podmiot | by Kevin → Kevin |
| be + p.p. | czasownik czynny w tym samym czasie | was broken → broke |
| podmiot strony biernej | nowe dopełnienie | The window → the window |
- The song was sung by Anna. → Anna sang the song. (Anna zaśpiewała tę piosenkę.)
- The cake was made by my mom. → My mom made the cake. (Mama zrobiła ciasto.)
- The report will be finished by Kevin. → Kevin will finish the report. (Kevin skończy raport.)
B. Strona bierna bez wykonawcy — podmiot ogólny
Gdy w zdaniu biernym nie ma by + wykonawca, przy zamianie na stronę czynną trzeba odczytać kontekst i wstawić na miejsce podmiotu wyraz ogólny: people, they, someone albo we. To wygodny podmiot na wypadek, gdy nie da się wskazać konkretnego wykonawcy.
| Strona bierna (bez wykonawcy) | Strona czynna (podmiot ogólny) |
|---|---|
| English is spoken here. | People speak English here. |
| The office is cleaned every day. | Someone cleans the office every day. |
| Rice is grown in Asia. | They grow rice in Asia. |
| The door was left open. | Someone left the door open. |
- Korean is spoken in Korea. → People speak Korean in Korea. (W Korei mówi się po koreańsku.)
- The mail is delivered at noon. → Someone delivers the mail at noon. (Ktoś dostarcza pocztę w południe.)
- The book was published last year. → They published the book last year. (Tę książkę wydano w zeszłym roku.)
- The rules are followed strictly. → People follow the rules strictly. (Ludzie ściśle przestrzegają zasad.)
C. Zamiana biernej na czynną — czasy i czas. modalne
Czas formy be, czasownik modalny oraz część odpowiadająca za czas złożony i formę ciągłą zostają bez zmian, a na czasownik czynny zamienia się tylko człon be + p.p. Po czasowniku modalnym stoi forma podstawowa, w czasie złożonym have p.p., a w formie ciągłej be -ing.
| Forma bierna | Forma czynna | Przykład |
|---|---|---|
| is / are + p.p. | czas teraźniejszy | is cleaned → cleans |
| was / were + p.p. | czas przeszły | was written → wrote |
| will be + p.p. | will + forma podstawowa | will be sent → will send |
| can be + p.p. | can + forma podstawowa | can be seen → can see |
| have / has been + p.p. | czynna forma z have p.p. | has been done → has done |
| is being + p.p. | czynna forma ciągła | is being built → is building |
- The email will be sent tomorrow. → I will send the email tomorrow. (Wyślę tego e-maila jutro.)
- The problem can be solved easily. → We can solve the problem easily. (Możemy łatwo rozwiązać ten problem.)
- The report has been finished already. → Kevin has already finished the report. (Kevin już skończył raport.)
- A new bridge is being built downtown. → They are building a new bridge downtown. (W centrum buduje się nowy most.)
Najważniejsze punkty
- 1Zamiana strony biernej na czynną to trzy kroki: by + wykonawca staje się nowym podmiotem, be + p.p. czasownikiem czynnym w tym samym czasie, a pierwotny podmiot nowym dopełnieniem. (np.: The song was sung by Anna. → Anna sang the song.)
- 2Gdy w zdaniu nie ma by + wykonawca, na miejsce nowego podmiotu wstawia się wyraz ogólny: people·they·someone·we. (np.: English is spoken here. → People speak English here.)
- 3Czas formy be oraz człony odpowiadające za czasownik modalny, czas złożony i formę ciągłą zostają bez zmian — na formę czynną zamienia się tylko człon be + p.p. (np.: has been finished → has finished)
- 4Strona bierna z czasownikiem modalnym (can be p.p. / will be p.p.) w stronie czynnej daje czasownik modalny + forma podstawowa. (np.: can be solved → can solve)
- 5Bierna forma ciągła czasu teraźniejszego (is being p.p.) odpowiada czynnej formie ciągłej (is + -ing). (np.: is being built → is building)