Mowa zależna - zdania z propozycją
Zdanie z propozycją Let's przenosi się do mowy zależnej tak, że czasownikiem wprowadzającym staje się suggest albo propose, a po nim idzie that + podmiot + (should) + forma podstawowa czasownika albo dopełnienie w postac…
Wyjaśnienie
Zdanie z propozycją Let's ~ przenosi się do mowy zależnej tak, że czasownikiem wprowadzającym staje się suggest albo propose, a po nim idzie that + podmiot + (should) + forma podstawowa czasownika albo dopełnienie w postaci formy -ing (rzeczownikowej). Ponieważ jest to zachęta do wspólnego działania, w roli podmiotu często pojawia się we.
A. Let's ~ → relacja przez suggest / propose
Zdanie z propozycją Let's ~ zachęca do zrobienia czegoś razem, dlatego w mowie zależnej używa się jako czasownika wprowadzającego suggest albo propose. suggest jest najczęstsze i w mowie, i w piśmie, a propose pojawia się częściej w stylu oficjalnym oraz przy formalnych wnioskach.
| Czasownik wprowadzający | Odcień | Przykład |
|---|---|---|
| suggest | zwykła propozycja (najczęstsze) | suggested that we go |
| propose | wniosek oficjalny, styl formalny | proposed that we meet |
| recommend | zalecenie (bliskie radzie) | recommended that we start |
- He said, "Let's start now." → He suggested (that) we (should) start then. (Zaproponował, żebyśmy wtedy zaczęli.)
- She said, "Let's meet on Friday." → She proposed (that) we (should) meet on Friday. (Zaproponowała, żebyśmy spotkali się w piątek.)
- Kevin said, "Let's try a new plan." → Kevin suggested (that) we (should) try a new plan. (Kevin zaproponował, żebyśmy wypróbowali nowy plan.)
- Anna said, "Let's stay a bit longer." → Anna suggested (that) we (should) stay a bit longer. (Anna zaproponowała, żebyśmy zostali jeszcze trochę.)
B. suggest + that + podmiot + (should) + f. podst.
Gdy po suggest stawia się zdanie podrzędne z that, po podmiocie wstawia się (should) + formę podstawową czasownika. Let's ~ → suggest (that) S + (should) + f. podst.. should bywa w mowie potocznej często opuszczane, a mimo opuszczenia czasownik zostaje w formie podstawowej (tryb łączący).
| Postać | Przykład |
|---|---|
| suggest that S should + f. podstawowa | He suggested that we should go. |
| suggest that S + f. podstawowa (bez should) | He suggested that we go. |
| suggest that S should not + f. podstawowa | She suggested that we should not wait. |
| suggest that S not + f. podstawowa | She suggested that we not wait. |
- He said, "Let's book the flight early." → He suggested that we (should) book the flight early. (Zaproponował, żebyśmy wcześnie zarezerwowali lot.)
- She said, "Let's call him tomorrow." → She suggested that we (should) call him the next day. (Zaproponowała, żebyśmy zadzwonili do niego następnego dnia.)
- Tom said, "Let's not tell anyone." → Tom suggested that we (should) not tell anyone. (Tom zaproponował, żebyśmy nikomu nie mówili.)
- Anna said, "Let's leave early." → Anna suggested that we (should) leave early. (Anna zaproponowała, żebyśmy wyszli wcześnie.)
C. suggest + forma -ing (rzeczownikowa)
Zamiast zdania podrzędnego z that można po suggest wstawić od razu formę -ing (rzeczownikową) jako dopełnienie i wyrazić to samo krócej. Bywa to częste w mowie, a jeśli trzeba jasno wskazać wykonawcę czynności, wyraźniejsze jest zdanie podrzędne z that.
| Mowa niezależna | Mowa zależna (zdanie z that) | Mowa zależna (forma -ing) |
|---|---|---|
| "Let's go now." | suggested we (should) go | suggested going |
| "Let's take a walk." | suggested we (should) take a walk | suggested taking a walk |
| "Let's have coffee." | suggested we (should) have coffee | suggested having coffee |
| "Let's watch a movie." | suggested we (should) watch a movie | suggested watching a movie |
- He said, "Let's eat out." → He suggested eating out. (Zaproponował, żebyśmy zjedli na mieście.)
- She said, "Let's go for a walk." → She suggested going for a walk. (Zaproponowała, żebyśmy poszli na spacer.)
- Kevin said, "Let's try again." → Kevin suggested trying again. (Kevin zaproponował, żebyśmy spróbowali jeszcze raz.)
- Anna said, "Let's start the meeting." → Anna suggested starting the meeting. (Anna zaproponowała, żebyśmy zaczęli zebranie.)
Najważniejsze punkty
- 1Przy zamianie zdania z propozycją Let's ~ jako czasownika wprowadzającego używa się suggest albo propose, a tell i say brzmią tu nienaturalnie. (np. He suggested (that) we go now.)
- 2W zdaniu podrzędnym z that po suggest wstawia się po podmiocie (should) + formę podstawową czasownika, a przy opuszczeniu should czasownik i tak zostaje w formie podstawowej. (np. He suggested that we (should) go.)
- 3Zamiast zdania podrzędnego z that można po suggest wstawić od razu formę -ing (rzeczownikową) jako dopełnienie i wyrazić to samo krócej. (np. He suggested going now.)
- 4Po suggest nie stawia się bezokolicznika z to. (X: He suggested to go / O: He suggested going / suggested (that) we go)
- 5Let's not ~ przenosi się jako suggest that S (should) not + forma podstawowa czasownika, a not stoi po (should). (np. He suggested that we not waste time.)