Bezokolicznik z to - bezokolicznik niezależny
Bezokolicznik niezależny nie określa jednego wybranego składnika zdania, lecz obejmuje całe zdanie jako wyrażenie okolicznikowe, stoi zwykle na początku i jest oddzielony przecinkiem od reszty.
Wyjaśnienie
Bezokolicznik niezależny nie określa jednego wybranego składnika zdania, lecz obejmuje całe zdanie jako wyrażenie okolicznikowe, stoi zwykle na początku i jest oddzielony przecinkiem od reszty. Jest tu wiele zwrotów utartych, więc wygodnie zapamiętać je w całości.
A. Wstęp i ocena — zwroty utarte
Na początku rozmowy albo tekstu używa się często zwrotów, którymi mówiący pokazuje swoją postawę, szczerość albo punkt wyjścia. Warto zapamiętać ich naturę: bezokolicznik niezależny = wyrażenie do zdania.
| Bezokolicznik niezależny | Znaczenie |
|---|---|
| To tell the truth | prawdę mówiąc |
| To be honest (with you) | szczerze mówiąc |
| To be frank (with you) | mówiąc otwarcie |
| To be sure | owszem, oczywiście |
| To begin with | po pierwsze, przede wszystkim |
| To start with | na początek |
- To tell the truth, I forgot your birthday. (Prawdę mówiąc, zapomniałem o Pani urodzinach.)
- To be honest, I'm a little nervous. (Szczerze mówiąc, trochę się denerwuję.)
- To begin with, we need more information. (Przede wszystkim potrzebujemy więcej informacji.)
- To be sure, this is a difficult problem. (Owszem, to trudny problem.)
B. Bezokolicznik niezależny: sytuacja i emocje
Bezokoliczniki niezależne, którymi dodaje się zdziwienie, oczywistość albo dopowiedzenie, mocno zmieniają ton całego zdania.
| Bezokolicznik niezależny | Znaczenie |
|---|---|
| Strange to say | co dziwne |
| Needless to say | rzecz jasna |
| So to speak | że tak powiem, niejako |
| To make matters worse | co gorsza |
| To do him justice | oddając mu sprawiedliwość |
| Not to mention | nie mówiąc już o ~ |
- Strange to say, the door was open. (Co dziwne, drzwi były otwarte.)
- Needless to say, we were very tired. (Rzecz jasna, byliśmy bardzo zmęczeni.)
- He is, so to speak, a walking dictionary. (On jest, że tak powiem, chodzącym słownikiem.)
- To make matters worse, it started to rain. (Co gorsza, zaczęło padać.)
- She speaks Japanese, not to mention English. (Ona mówi po japońsku, nie mówiąc już o angielskim.)
C. Miejsce w zdaniu i interpunkcja
Bezokolicznik niezależny stoi na początku, w środku albo na końcu zdania, a gdziekolwiek stanie, oddziela się go przecinkiem od reszty.
| Miejsce | Postać | Przykład |
|---|---|---|
| początek (najczęściej) | bezokolicznik niezależny, zdanie główne. | To be honest, I'm tired. |
| środek (wtrącenie) | podmiot, bezokolicznik niezależny, czasownik ... | He is, so to speak, a genius. |
| koniec (rzadko) | zdanie główne, bezokolicznik niezależny. | She always helps, needless to say. |
- To make a long story short, we finally arrived. (Krótko mówiąc, w końcu dotarliśmy.)
- He is very kind, to be sure, but a bit slow. (Owszem, jest bardzo miły, ale trochę powolny.)
- To do her justice, she worked very hard. (Oddając jej sprawiedliwość, pracowała bardzo ciężko.)
- Not to mention the rain, the wind was terrible. (Nie mówiąc już o deszczu, wiatr był okropny.)
Najważniejsze punkty
- 1Bezokolicznik niezależny obejmuje nie jeden składnik zdania, lecz całe zdanie, jako wyrażenie okolicznikowe. (Na przykład: To be honest, I'm tired.)
- 2Prawie wszystko to zwroty utarte, więc skuteczniej jest zapamiętywać je grupami w całości — to tell the truth, to be honest, to begin with, needless to say i podobne.
- 3Na początku zdania oddziela się go koniecznie przecinkiem od reszty, a w środku i na końcu obejmuje się go przecinkami z obu stron. (Na przykład: He is, so to speak, a genius.)
- 4Zwroty o mocnym odcieniu — so to speak oraz to make matters worse — nadają ton całemu zdaniu. (Na przykład: To make matters worse, it started to rain.)
- 5Polskim zwrotom „prawdę mówiąc·szczerze mówiąc·przede wszystkim·co dziwne·co gorsza” odpowiadają ustalone bezokoliczniki niezależne. (Na przykład: prawdę mówiąc → To tell the truth.)